هرچه دماي آب کمتر و فشار بيشتر باشد , ظرفيت پذيرش گاز بيشتري را خواهد داشت و به عنوان مثال CO2 بيشتري را در خود حل مي کند.

هنگام توليد نوشابه با استفاده از اين خاصيت , در دماهاي پايين و فشار بالا , نوشيدني با تزريق گاز CO حالت اشباع مي رسد.

بنابراين وقتي در نوشابه باز شود و نوشابه در دما و فشار معمولي قرار گيرد , محلول خاصيت فوق اشباع دارد يعني مقدار CO2 حل شده در آن بيش از ظرفيت انحلال در آن دما و فشار است.

چنين محلولي اگر شرايط مهيا باشد تمايل به آزاد کردن CO2 دارد. براي اين کار گاز CO2 محلول بايد به صورت حباب درآيد يعني مولکولهاي CO2 حل شده بايد در نقطه اي جمع شوند و با به هم پيوستن , يک حباب تشکيل دهند و به سطح نوشابه بيايند و از آن خارج شوند.

اگر دقت کرده باشيد تشکيل حباب در سطوح تماس خارجي نوشابه اتفاق مي افتد يعني در سطح نوشابه و ديواره هاي بطري يا دورني .

به زبان ساده اين سطوح و به خصوص نا همواري هاي موجود روي آنها يا هر نوع ناهمگني موجود در محيط نقش جايگاههاي تجمع يا مکانهايي براي به هم پيوستن مولکولها و تشکيل حباب را بازي مي کنند.

به عبارت عاميانه يعني مولکولها براي ايجاد حباب دنبال بهانه مي گردند و اين بهانه را در اين سطوح پيدا مي کنند.

در اين وضعيت ريختن نمک در نوشابه باعث خروج سريع تر گاز از محلول مي شود. زيرا سطح بيشتري براي تشکيل حباب در اختيار مولکولها قرار مي گيرد ( سطح جانبي بلورهاي نمک ) .

چيزي مانند تبلور ( = بلور شدن ) شکر پس از قرار دادن بلور يا نخ در محلول فوق اشباع آن.بنابراين چنين اتفاقي اصلا شيميايي نيست. هيچ واکنشي هم صورت نمي گيرد و تقريبا هر ماده اي از نمک و شکر گرفته تا شن و ماسه که بتوانند نوعي ناهمگني در محيط نوشابه ايجاد کند يا سطح آزاد در اختيار آن قرار دهد ( يا به طور خلاصه بهانه دست مولکولها بدهد ! ) ميتواند اين کار را بکند .

اين اتفاق را حتما در هنگام وارد کردن ني در نوشابه ديده ايد. تنها مزيت نمک با شکر اين است که به دليل داشتن دانه هاي ريز سطح جانبي نسبي بيشتري در مقايسه با مواد درشت تر دارند. همين! از اين به بعد مي توانيد در نوشابه دوستتان به جاي نمک خاک بريزيد !!!




ارسال در تاريخ شنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1392 توسط  Zahra
هنگامی که پوست پیاز را می کنید یافته های آن آسیب می بینند و آنزیمی در آنها با ترکیبی به نام سولفواکسید (به اختصار) ترکیب شده و مولکول نامبرده را به سه قسمت می شکند که یکی از این ترکیبات اشک آور است.
زمانی که پیاز را زیر شیر آب یا پس از خروج از یخچال پوست می کنید دیگر اشک آور نیست زیرا:
سولفواکسید در آب محلول است و آب سبب آبکافت آن می شود در نتیجه بقیه ی مراحل بالا که نتیجه ی آن ایجاد ترکیب اشک آور است انجام نمی شود.
اگر پیاز سرد باشد سرعت واکنش آنزیمی نامبرده کاهش می یابد و کمتر تشکیل می شود و فشار بخار سولفواکسید هم کاهش یافته و غلظت آن در هوا کم می شود طوری که سبب ایجاد اشک نمی شود.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1392 توسط  Zahra

کبریت به طور عمده از دو قسمت

1- سیستم آتش زن.

2- بخش آتش گیر

ساخته شده است.

سیستم آتش زن یا ایجاد آتش کبریت شامل دو قسمت است.

1- سرچوب کبریت که به طور عمده کلرات پتاسیم و کمی گوگرد است.

2- حاشیه ی کناره ی قوطی کبریت که به طور عمده فسفر قرمز می باشد.

فسفر قرمز به تنهایی دمای اشتعال بالایی دارد  زمانی که بر اثر کشیدن چوب کبریت به حاشیه ی آن با کلرات پتاسیم قاطی می شود براثر اصطکاک و گرمای تولیدی از آن با هم ترکیب شده و حاصل آن گرمای زیاد و انفجار این دو است که از گرمای تولیدی چوب کبریت نیز که قسمت آتش گیر کبریت است شروع به شعله ور شدن و سوختن می کند.




ارسال در تاريخ شنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1392 توسط  Zahra

1)شناسایی یون +Pb2

چند قطره محلول سرب (II) نیترات را در یک لوله آزمایش میریزیم سپس قطره قطره محلول پتاسیم یدید را به آن اضافه میکنیم و مشاهده میکنیم محلول به رنگ زرد در می اید:

Pb(NO3)2 (aq) + 2 KI (aq) →  PbI 2 (s) + 2 KNO3

2) شناسایی یون +Fe3

چند قطره محلول سدیم هیدروکسید (پتاسیم هیدروکسید) را به محلول آهن (III)کلرید اضافه میکنیم و مشاهده میکنیم محلول حاصل به رنگ قرمز آجری در می آید:

3NaohOH (aq) + Fecl3    →     Fe(OH)3 (s) + 3Nacl (aq)

3) شناسایی یون +Ba2

چند قطره محلول سدیم سولفات را به مقداری باریم کلرید اضافه میکنیم و مشاهده میکنیم  محلولی به رنگ سفید شیری به دست می آید.  

BaC l2 (aq) + Na2SO4 (aq)      BaSO4 (s) +2 NaC l (aq) 

4) شناسایی یون +Ag

محلول پتاسیم کرومات را به چند قطره نقره نیترات اضافه میکنیم محلولی به رنگ قرمز مایل به قهوه ای  به دست می آید:

AgNO3 (aq) + K2CrO4 (aq)        Ag2CrO4 (s) +2 KNO3 (aq)




ارسال در تاريخ پنجشنبه نوزدهم بهمن 1391 توسط  Zahra

معرف فوشین (معرف شیف)نیم گرم فوشین خالص را در 500 سی سی آب مقطر حل نموده و صاف نمائید. سپس 500 سی سی آب مقطر را با انیدرید سولفورو اشباع نموده و با محلول صاف شده فوق مخلوط کنید و یک شبانه روز به حال خود بگذارید. معرف بیرنگ و حساس است.
معرف تولنز (تولنس) (نیترات نقره آمونیاکی) 

در یک لوله آزمایش 1 سی سی نیترات نقره 5% و یک قطره سود 10% اضافه کنید و در حالی که محلول را تکان میدهید چند قطره محلول آمونیاک 2% اضافه نمائید تا فقط رسوب قهوه ای اکسید نقره حل گردد و از مصرف آمونیاک اضافی خودداری کنید. (معرف را کمی قبل از مصرف تهیه کنید زیرا در اثر ماندن تجزیه میشود.) 
معرف بندیکت

173 گرم سیترات سدیم و 100 گرم کربنات سدیم بدون آب را بوسیله حرارت در 80 سی سی آب مقطر حل کنید و سپس 17.3 (هفده ممیز سه) گرم سولفات مس آبدار را نیز در طرف دیگری در 100 سی سی آب مقطر حل نمائید و دو محلول را به یکدیگر اضافه کنید و حجم محلول را با آب مقطر به یک لیتر برسانید. 
معرف ید در یدور پتاسیم (معرف یدوفرم)
200 گرم یدید پتاسیم را در 100 سی سی آب حل نموده و 10 گرم ید به آن اضافه نمائید و پس از حل شدن حجم محلول را با آب مقطر به 1 لیتر برسانید. 

]
معرف بی سولفیت سدیم 

3 سی سی اتانول را به 12 سی سی محلول بی سولفیت سدیم 30% اضافه نموده و در صورتی که کمی نمک رسوب نمود، باید قبل از مصرف به وسیله صاف نمودن جدا شود.
معرف بیال 

600 میلی گرم اورسینول را در 200 میلی لیتر اسید کلریدریک غلیظ حل کنید و 10 قطره کلرور فریک FeCl3 ده درصد اضافه کنید. 
معرف سلیوانف 

250 میلی گرم رزورسینول را در 500 میلی لیتر اسید کلریدریک 6 نرمال حل کنید.
معرف بارفود 
66 گرم استات مس ||)) (  ( Cu(CH3COO)2و 10 میلی لیتر استیک اسید گلاسیال را در آب حل کنید و حجم محلول را به یک لیتر برسانید. 
معرف مولیش 

8 گرم 1-نفتل را در 202 میلی لیتر اتانول حل کنید.
معرف لوکاس 

یک مول کلرور روی بدون آب را در یک مول اسید کلریدریک غلیظ حل نموده و مخلوط حاصل را سرد کنید. 
معرف 2 و 4 دی نیترو فنیل هیدرازین 

3 گرم 2 و 4 دی نیترو فنیل هیدرازین را در 15 سی سی اسید سولفوریک غلیظ حل نموده سپس به محلول 20 سی سی آب مقطر و 70 سی سی اتانول 95% اضافه نمائید و پس از هم زدن صاف کنید.


 
معرف نیترات آمونیم سریک 

200 گرم نیترات سریک آمونیم را در 500 سی سی اسید نیتریک 2 نرمال حل نمائید (با حرارت سریع تر حل میشود). رنگ معرف زرد مایل به نارنجی میباشد.
 



ارسال در تاريخ پنجشنبه نوزدهم بهمن 1391 توسط  Zahra

 نرم افزار انجام آزمایش های شیمی

 

Virtual Chemistry Lab یکی از زیباترین نرم افزارهای آموزشی می باشد که جهت دروس دبیرستان و کالجطراحی گردیده است. توسط این نرم افزار می توان بسیاری از آزمایش های شیمی را بدون امکانات آزمایشگاهی، مخارج و یا خطرات احتمالی انجام داد و مشاهده نتیجه این آزمایشات در غالب موارد به همان جذابیت عملیات واقعی خواهد بود. به محض اجرا نرم افزار کاربر میتواند آزمایشات خود با چند مرحله ساده آغاز نماید : نخست ازمیان انواع ظروف ( بشر ، لوله ، ارلن و … ) یکی را انتخاب و بر روی میز کار مجازی قرار می دهد و سپس با کلیک بر روی لیست مواد موجود در نرم افزار می تواند وزن و یا حجم مورد نیاز از ماده مورد آزمایش را به ظرف مورد نظر اضافه نماید . مرحله بعد در اکثر موارد آغاز واکنش می باشد که با اضافه کردن ماده دوم صورت می گیرد و اگر آزمایش به صورت صحیح طراحی گردیده باشد ( دو ماده قادر به ایجاد واکنش در مجاورت یکدیگر باشند ) نتیجه بلافاصله قابل رویت خواهد بود.

free افزایش پیج رنک

البته این ساده ترین شکل استفاده از نرم افزار فوق میباشد و در مورد کاربرد جامع آن میتوان کتاب کاملی را به رشته تحریر در آورد ولی به طور یقین کاربران علاقمند و کنجکاو با توجه به همین نکته زمان بسیاری را صرف کشف قابلیت های Virtual Chemistry Lab خواهند نمود که هم از نظر دانش شیمی و هم از نظر اطلاعات عمومی در مورد شبیه سازی Simulation برایشان بسیار ارزشمند خواهد بود.

free افزایش پیج رنک

دانلود - ۱۰٫۵ مگابایت – (لینک مستقیم)
دانلود - ۱۰٫۵ مگابایت – (لینک کمکی)

رمز فایل: www.downloadyar.com



ارسال در تاريخ پنجشنبه بیست و سوم آذر 1391 توسط  Zahra


يکی از روش هاي شناسايي مواد که از گذشته اي نزديک رايج شده است استفاده از طيف نوري براي تشخيص نوع عنصر موجود در يک ترکيب است .

اين روش بر اين مبنا استوار است که ابتدا عنصر مورد نظر را مشتعل کرده و سپس از روي رنگ خاصي که هر عنصر در يک طيف يا يک دسته نور در محيط مرئي ساطع مي کند عنصر مورد نظر را شناسايي مي کنند .

تست شعله - بهروزی فر

براي مثال هنگامي که نمک طعام يا خوراکي را که شامل عنصر فلزي سديم در ترکيب ساختماني است را روي شعله يکنواخت و آبي رنگ که داراي شدت يکنواخت است

 مي گيريم از خود نور نارنجي مايل به زرد خارج مي کند از آنجايي اين نور, تنها مربوط به فلز سديم با اين درجه خلوص در ترکيب مورد نظر است, مي توان در شناسايي ترکيباتي که در آنها شعله مورد نظر داراي اين رنگ مي گردد از بودن سديم در آن ترکيب مطمئن گرديد.

از مزيت هاي اين روش به روش هاي ساده شناسايي ديگر مي توان به قدرت تشخيص عنصر در ترکيب در حالت هاي کمپلکس هاي پايدار و ترکيبات مختلف يک عنصر ( مانند کربنات,سولفات,نيترات و ...) اشاره نمود که حسني بزرگ براي شروع تجزيه و شناسايي و کار با يک ترکيب ناشناخته است .

يکي از کمبود هاي اين روش عدم قدرت تشخيص چند طول موج نزديک به هم از نظر چشم است . که امروزه با پيشرفت تکنولوژي و ساخت تجهيزاتي نظير طيف سنج RI يا دستگاه NMR اين کمبود ها جبران شده و از اين روش تنها براي شناسايي مواد بسيار ساده و در سطحي کم استفاده مي گردد. اين در صورتي است که ماده خالص بوده(؟) , اشتعال زا نباشد و توليد گاز در هنگام سوختن نکند (؟)

در اين آزمايش به تفاوت هاي بين چند ماده در هنگام سوختن در شعله پي مي بريم .

روش کار :

ابتدا يک ميله فلزي  و نسوز را در شعله گرفته تا سرخ شود و ديگر دود نکند سپس آن را تا دماي اتاق سرد کنيد .

نمونه هاي مورد نظر را تحويل گرفته و دور از حرارت شعله قرار دهيد .

ابتدا ميله را کمي داغ کرده و در ظرفي که شامل مقدار بسيار کمي ماده است فرو ببريد تا کمي از پودر ماده به نوک ميله بچسبد .

شعله گاز را تنظيم کنيد تا به طور کامل به رنگ آبي پر رنگ بسوزد سپس ميله فلزي را  در مکاني که شعله مورد نظر بيشترين حرارت را داراست بگيريد و به آرامي بچرخانيد (از تنفس گاز هاي خارج شده جدا خودداري کنيد!) رنگ شعله را براي ترکيب مورد نظر يادداشت کنيد . براي ترکيب بعدي دوباره ميله را تميز کنيد , روي شعله تا سرخي حرارت دهيد و تا دماي محيط خنک کنيد و مراحل را دوباره تکرار کنيد .

براي هر ترکيب رنگ مورد را به دقت يادداشت کنيد تا در گزارش کار خود نوع عنصر ماده داده شده را از روي رنگ شعله مورد نظر شناسايي کنيد .

flame test تست شعله



ارسال در تاريخ پنجشنبه بیست و سوم آذر 1391 توسط  Zahra
به نام خدا

شستن ظرف

 

 

 

 

 

 

 



تولید مواد پر مصرف شیمیایی در زندگی یکی از هیجان انگیزترین تجربیات برای هرکسی است. هرگز اولین باری را که توانستم مایع ظرفشویی را در آزمایشگاه با دستان خودم تولید کنم را فراموش نمی کنم. هرچند برای تهیه مواد اولیه ی آن سختی های زیادی کشیدم. از خیابان ناصرخسرو تا کوچه ی مروی ها تمام پاساژها و فروشگاههای مواد شیمیایی را زیر پا گذاشتم تا بتوانم آنچه را که می خواهم تهیه کنم. دوتا مشکل در تهیه وجود داشت یکی این که مواد بسیار خاص بودند و جزء مواد پرکاربرد نبودند. و دیگر اینکه من مقدار کمی از هر ماده را می خواستم و فروشندگان تنی می فروختن.....
بگذریم بالاخره این مواد را تهیه کردم و به آزمایشگاه رفتم. هرچند که خیلی با دقت کار کردم اما یادمه اولین و حتی دومین بار نتیجه ی خوبی نگرفتم حتی مایع ظرفشوییم کف هم نمی کرد، ولی رفته رفته کار خوب پیش رفت و شد...
داستان برای چندین سال پیش بود به طوری که برای نوشتن این متن کلی متن ها و دست نوشته سال های گذشته رو زیر و رو کردم تا بتوانم مواد لازم و مقدار آنها را پیدا کنم، اما انجام آزمایش به طور کاملا شفاف و مرحله به مرحله تو ذهنم بود، طوری که انگار همین دیروز اتفاق افتاده بود.
مواد شیمیایی مورد نیاز: 
م
حلول سدیم هیدروکسید یا همان سود سوزآور که برای درست کردنش میتونید از فروشگاهها یا سوپر مارکت محله خودتان کمی چنته خریده و محلول آن را تهیه کنید.  ما از سدیم هیدروکسید برای تنظیم PH استفاده خواهیم. بنابراین اگر کمی محلولتان غلیظ باشد بهتر است. خب این یکی که بخیر گذشت میتوانید از سوپر مارکت هم تهیه کنید. این یعنی آخر راحتی...
 سدیم کلرید یا همان نمک خوراکی این یکی دیگه تو هر بقالی ای پیدا میشه. از نمک برای بالا بردن غلظت نهایی محلول استفاده می شود. وقتی به محلول نهایی نمک اضافه میکنیم به دلیل ایجاد یون محلول چسبنده و غلیظ می شود.
 آب این یکی دیگه تهیه کردنش واقعاً آسونه، کافیه شیر آب را باز کنید. البته اگر از آب مقطر استفاده کنید نتیجه ی بهتری خواهید گرفت.
سدیم لورت سولفات Sodium laureth sulfate این ترکیب پاک کننده و کف آور است و در اغلب مواد بهداشتی و شوینده مانند مایع ظرفشویی، صابون مایع، خمیردندان، خمیر ریش و شامپوها استفاده می شود. این ماده خمير نيمه شفاف سفيد يا زرد رنگی است كه داراي بوي ملایم بوده و با غلظت هاي 30 و 70 درصد در بازار موجود است. که به طور خلاصه بهش SLS هم میگن. یهو یکی تو بازار بهت گفت تعجب نکن....
جزء مواد فعال سطحي آنيوني محسوب شده و از خانواده آلكيل اتر سولفاتها مي باشد و از تركيب يك الكل چرب (به عنوان مثال روغن نارگيل) با اكسيد اتيلن و سولفوناسيون متعاقب آن به دست مي آيد.
 
. که مصرف آن و تجمع بیش از حد آن در پوست بدن خطراتی مانند التهاب و اگزما و خشکی پوست به همراه می آورد. اینو از کجا بخریم؟ باید بری ناصر خسرو... (خطرناکه تنهایی نرو با داداش بزرگترت برو!... به من چه دکتر گفته!!..)
سولفونیوک اسید این اسیدها با فرمول عمومی HSO3R که R می‌تواند متان یا بنزن و ... باشد، محلول در آب ، غیر فرار و جاذب الرطوبه‌اند و از آن ها به عنوان عوامل امولسیون کننده، مواد افزودنی و روغنهای روان ‌کننده و جلوگیری از خوردگی و زنگ زدگی استفاده می‌گردد. در سایت پاکسان در مورد سولفونیک اسید نوشته شده : آلكيل بنزن سولفونيك اسيد بعنوان مهمترين سورفكتانت فعال سطحي (سورفكتانت آنيونيك) در فرمولاسيون بسياري از تركيبات شوينده مورد استفاده قرار مي گيرد .اين ماده از مهمترين و پرمصرف ترين و ارزانقيمت ترين مواد سورفكتانت در فرمولاسيون پودر و مايعات شوينده مي باشد و داراي خواص پاك كنندگي و كف كنندگي بسيار خوبي است. موارد كاربرد :فرمولاسيون پودر هاي شوينده لباسشويي ، مايعات ظرفشويي  و لباسشويي و ساير مايعات و پودر هاي شوينده.
خب این یکی رو هم از همون ناصر خسرو میتونی بخری، تو بطری های یک لیتری و ۴ لیتری بیشتر فروخته میشه. اول کاری یک لیتریش کافیه...
اسید سولفونیک  Liner ASvlfvnyk acid
 
  محلول اوره: این یکی رو میتونید هم از همون ناصرخسرو تهیه کنید هم اینکه از جاهایی که وسایل باغبانی می فروشند. البته خود اوره به صورت گرانول های سفید یا شیری رنگ هستش که به راحتی در آب حل می شود. اوره تولید شده بر اثر فعالیت های بدن ما هم با حل شدن در آب از طریق ادرار دفع می شود.
 

تصویر

گرانول های اوره

 
تصویر
ساختمان اوره
 
 
 تری اتانل آمین: تری اتانول آمین یک ترکیب شیمیایی آلی است که از یک آمین دسته سه و یک الکل سه تایی تشکیل می شود.یک الکل سه تایی ،یک مولکول با سه گروه هیدروکسیل می باشد . این ترکیب شیمیایی معمولا با علامت اختصاری TEA نشان داده می شود. 
تری اتانول آمین همانند دیگر آمین ها به علت داشتن جفت الکترون تنها روی اتم نیتروژن ،به عنوان یک قلیای ضعیف عمل می کند. 
این ترکیب به عنوان یک متعادل کننده pH در بسیاری از صنایع بهداشتی و آرایشی استفاده می شود .به طور مثال در تولید محصولات بهداشتی و آرایشی نظیر شامپوها ،نرم کننده ها ،لوسیون های پوست و ژل های مختلف گرفته تا کف ریش و غیره ...،این ترکیب شیمیایی مورد استفاده است .
 
 
فرمول مولکولی تری اتانول آمین C6 H15 NO3 است و به آن ترولامین هم گفته می شود. جرم مولکولی آنg/mol 149/188 می باشد و شکل ظاهری آن مایعی است زرد رنگ و در آب قابلیت انحلال دارد. در دمای4/335 درجه ساتی گراد به نقطه جوش رسیده و در دمای 5/20 درجه سا نتی گراد به نقطه ذوب می رسد.
 
کوکونات: اسم اصلیش کوکونات فتی اسید دی اتانول آمید Coconut Fatty Acid Diethanol Amidهستش. مايع ويسكوز زرد كمرنگي است كه در گروه مواد فعال سطحي غيريوني قرار دارد. به این معنی که بخش آبگريز اين ماده در pH رايج فرآورده هاي آرايشي و بهداشتي، فاقد بار الكتريكي است. این ماده به عنوان پایدار کننده و افزایش دهنده کف و گرانروی بخصوص در شامپوهای حالت به کار میرود. این همون ترکیبی هستش که در حضور نمک ویسکوزتر شده و باعث میشه مایع ظرفشویی تولید ی شما غلیظ تر به نظر برسد. و درضمن امولسیفایر هم هست.
 
 
 
خب حالا تو که زحمت کشیدی تا ناصرخسرو رفتی اینو هم تهیه کن. البته تهیه ی این یکی راحتتره. بعضی وقتها حتی تو بعضی از این فروشگاههای داروی گیاهی هم پیدا میشه.
 
محلول رنگ و اسانس را هم که برای زیباتر و خوشبوتر شدن ماده شوینده استفاده می شود همانجا از فروشنده به سلیقه خودتان بخواهید.
شاید یه روز کاری بکنم که بتونید مواد شیمیایی مورد نیاز برای آزمایش ها را از همین وبلاگ بتونید تهیه کنید. بستگی به نظر شما داره.
 
و اما روش تهیه ی مایع ظرفشویی:
به همین روشی که در زیر خواهم گفت و قدم به قدم پیش برید تا نتیجه بگیرید:
 
۱- حدود ۱۰۰ میلی لیتر آب در یک بشر بریزید.
۲- حدود ۱۰ میلی لیتر سدیم هیدروکسید به آب اضافه کرده و با هم زن شیشه ای خوب هم بزنید.
۳- تقریبا ۲۵ میلی لیتر تری اتانول آمین به ظرف اضافه کرده و خوب مخلوط نمایید.
۴- حدود ۰.۲ میلی لیتر (۲۰قطره) کوکونات به محتویات ظرف بیفزایید.
۵- به اندازه ۱۰ الی ۲۰ گرم (نوک یک قاشق چای خوری) نمک خوراکی به محلول اضافه کرده و اینقدر هم بزنید تا محلولی کاملا یکنواخت بدست آید.
۶- همانطور که دارید محلول را هم می زنید به آرامی و به تدریج به صورت قطره قطره حدود ۳۵ میلی لیتر سولفونیک اسید به محتویات داخل بشر اضافه کنید.
۷- PH محلول را اندازه گیری نمایید باید نزدیک ۷ باشه. اگه خیلی اسیدی بود با قطره چکان آرام آرام، چند قطره سدیم هیدروکسید اضافه کرده و هم بزنید. اگر خیلی بازی بود یه چند قطره ای سولفونیک اسید اضافه نمایید.
۸- به اندازه ۱۰ الی ۱۵ گرم (همون نوک قاشق چای خوری) سدیم لورت سولفات اضافه کرده و هم بزنید.
۹- حدود ۱.۵ میلی لیتر (۱۵ قطره حدوداً) محلول اوره اضافه کنید و باز هم خوب محتویات بشر را هم بزنید تا کاملا یکنواخت شود. هم زدن در این مرحله بسیار مهم است.
۱۰- اگر در این مرحله غلظت محلول بدست آمده چنگی به دل نمیزد با افزودن تدریجی کمی نمک خوراکی و هم زدن مداوم می تونی غلظت آن را تاحدی افزایش بدی.
۱۱- در آخر کمی رنگ و اسانس اضافه کرده و بعد از هم زدن های آرام وقتی کل محصول یکدست شد، چون روی محلولتان مقداری کف وجود دارد باید بذارید یه گوشه ای ساکن بماند تا کف های آن از بین برود.
خب حالا میتونید از مایع ظرفشویی تولید خودتان استفاده کنید. اگه نتیجه مطلوبی نگرفتی ناراحت نباش دوباره و چند باره تکرار کن مطمئنم به نتیجه دلخواهت می رسی.
اگه تجربه کردی برای ما از تجربیاتت تو قسمت نظرات بنویس تا از آن استفاده کنیم. اگه هم رفتی و با استفاده از این مطالب کارخونه زدی ۵۰ درصد سهامش رو بفرست در خونمون ....
                                                                                             موفق باشید.



ارسال در تاريخ جمعه نوزدهم آبان 1391 توسط  Zahra

گاز اکسیژن به وسیله تجزیه شدن مایع سفید کننده لباس شویی در حضور کاتالیزگر تهیه و با پس زدن آب جمع آوری می شود.

  • روش کار : از عینک ایمنی استفاده کنید . این آزمایش را در زیر هود انجام دهید.


۱- یک سیستم جمع آوری گاز سوار کنید . یک ارلن تخلیه بزرگ که از لوله جانبی آن یک لوله خرطومی به ظرف کم عمق پر از آب راه یافته است بخوبی عمل می کند .

۲-  ۱۰۰ میلی لیتر از مایع سفید کننده لباس شویی تازه را در ارلن تخلیه بریزید.

۳- حدود ۵ گرم نیترات کبالت II) ( [Co(NO3)2] به ظرف واکنش اضافه کنید .

۴- سریع در پوش ارلن را قرار داده و به ملایمت تکان دهید تا مواد مخلوط شوند.

۵- گاز اکسیژن تولید خواهد شد. قبل از جمع آوری گاز تمام هوای داخل لوله خرطومی و لوله های آزمایش را خالی کنید .

۶- برای نشان دادن حضور گاز اکسیژن یک تکه چوب نیمه افروخته را در لوله وارد کنید تا مشتعل شود .

۷- مقداری سیم ظرف شویی را گرم کنید و در یکی از لوله های آزمایش قرار دهید.

۸- مایع سفید کننده را با آب رقیق کرده و در ظرف شویی دور بریزید . رسوب سیاه را در یک حوله کاغذی بپیچید ودر ظرف زباله های جامد بیاندازید .

 واکنش : ۲ClO- (aq) →O2(g) + 2 Cl- (aq




ارسال در تاريخ یکشنبه بیست و سوم مهر 1391 توسط  Zahra
1- تهیه آب آهک

2- تهیه محلول لوگل

3-تهیه محلول ید

4-تهیه محلول تورنسل
5-تهیه محلول هلیانتین(متیل اورانژ)
6-تهیه محلول فنل فتالئین
7-تهیه محلول نیترات نقره

8-تهیه محلول گیمسا

9- تهیه محلول فوشین قلیایی
10- تهیه محلول کارمن زاجی

.......در ادامه مطلب...


1- تهیه آب آهک

5گرم اکسید کلسیم رادر150میلی لیتر آب حل کنید. این محلول کدر، شیرآهک نامیده می شود. شیر آهک را با کاغذ صافی، صاف کنید. محلول صاف شده کاملا شفاف، آب آهک است0

 

2- تهیه محلول لوگل

برای تست نشاسته، بی حرکت کردن تاژکداران و مشخص کردن هسته یک گرم یدورپتاسیم را با 25/0 گرم ید جامد مخلوط کرده و در100سی سی الکل صنعتی حل می کنیم.

 

3-تهیه محلول ید

برای رنگ آمیزی سلول های پوششی دهان و تست نشاسته 25/0 گرم ید جامد را در 100سی سی الکل صنعتی حل می کنیم.

 

4-تهیه محلول تورنسل

معرف اسیدهاو بازها

یک گرم تورنسل را در کمی آب مقطر حل کرده و حجم آنرا به 100سی سی می رسانیم.

 

5-تهیه محلول هلیانتین(متیل اورانژ)

معرف اسید و بازها

یک دهم گرم آن را در100سی سی آب مقطرحل می کنیم.

 

6-تهیه محلول فنل فتالئین

2گرم پودر فنل فتالئین رادر50سی سی الکل حل کرده با آب مقطر به100سی سی می رسانیم.

 

7-تهیه محلول نیترات نقره

برای شناخت نمک درعرق- آب معمولی و...

یک گرم پودر نیترات نقره را در100سی سی آب مقطرحل می کنیم و در شیشه های تیره نگهداری مس کنیم.

 

8-تهیه محلول گیمسا

برای رنگ آمیزی گلبول های سفید

یک گرم پودر گیمسا را با 60 سی سی گلیسیرین مخلوط نموده و به مدت 1ساعت در گرم خانه 60 درجه گرما نگهداری می کنیم. پس از خروج 66 سی سی الکل متیلیک 97درجه به به آن اضافه می کنیم. این محلول به نام محلول ذخیره گیمسا است . به هنگام استفاده 5/2سی سی از این محلول را با 3سی سی الکل متیلیک مخلوط کرده و 100 سی سی آب مقطر به آن اضافه می کنیم.

 

9- تهیه محلول فوشین قلیایی

برای رنگ آمیزی بافت های سلولزی در مدت 5 ثانیه

یک گرم فوشین قلیایی را در100سی سی الکل95 درجه حل کرده و 100سی سی آب مقطر به آن اضافه می کنیم.

 

10- تهیه محلول کارمن زاجی

برای رنگ آمیزی بافت های سلولزی در مدت 15دقیقه

برای رنگ کردن بافت های سلولزی به مدت 2-1دقیقه در یک بشر به حد اشباع زاج پتاس در آب حل می کنیم و بوسیله چراغ الکلی آن را به جوش می آوریم سپس یک گرم کارمن قرمز را در هاون سایئده به زاج در حال جوش اضافه می کنیم.10دقیقه بجوشد و پس از سرد شدن آن را با کاغذ صافی، صاف کرده و چند قطره اسید فنیک (برای جلوگیری از فساد) به آن اضافه می کنیم.

 

11- تهیه چسب نشاسته

یک گرم نشاسته را در 100سی سی آب مقطر ریخته و بهم می زنیم. سپس تا نقطه جوش حرارت داده و توسط کاغذ صافی، صاف می کنیم.

 

12- تهیه آب ژاول

برای از بین بردن ترکیبات داخل سلول

در یک شیشه مقداری پر منگنات پتاسیم ریخته و دهانه شیشه را به وسیله چوب پنبه دو سوراخه می بندیم .از یکی از سوراخ های آن بوسیله بورت شیر دار که در آن اسید کلرید ریک ریخته ایم اسید به پر منگنات اضافه می کنیم. از سوراخ دیگر چوپ پنبه لوله خمیده ای عبور می دهیم که سر دیگر آن در داخل سود سوز آور در داخل یک ارلن وارد شود. اسید با پر منگنات کلر آزاد کرده است و کلر با سود سوز آور ترکیب شده و هیپو کلرید سدیم می دهد.

 

13. تهیه محلول سولفات مس

  برای شناخت پروتئین

  یک گرم سولفات مس (کات کبود) را در cc 100 آب مقطر حل می کنیم .

 
 14. تهیه سولفات مس بدون آب

  حدود 5 گرم سولفات مس آبی رنگ را در یک لوله آزمایش ریخته و روی شعله  آنقدر حرارت می دهیم تا پودر آبی رنگ سفید شود .

 

15.تهیه محلول سود 10%

  برای تست پروتئین

10 گرم سود جامد را با ترازو وزن کرده سپس آنرا در100 آب مقطر حل کرده و خوب بهم می زنیم .

 
 16 . تهیه محلول پتاس 5%

co2 برای جذب

         20 گرم پتاس جامد را وزن کرده و آن را در 400 سی سی آب حل می کنیم. 

                                             

17- تهیه اسید کلریدریک 5/0 نرمال

500سی سی آب مقطر را با 5/21 سی سی اسید کلرید ریک تجاری مخلوط می کنیم.

 

18- تهیه اسید کلریدریک 1 نرمال

100سی سی اب مقطر را با1/8 سی سی اسید کلرید ریک تجاری مخلوط می کنیم.

 

19- تهیه محلول بیکربنات پتاسیم

برای دفع Co2

5 گرم بیکربنات پتاسیم را در 100سی سی آب مقطر حل می کنیم.

 

20- تهیه آبی تولوئیدین

برای رنگ آمیزی کرو موزوم ها

نیم گرم پودر آن را در100سی سی آب مقطر حل می کنیم.

 

21- تهیه استو کار من

برای رنگ آمیزی کروموزم ها

یک گرم کارمن را در 55  سی سی آب مقطرمی جوشانیم.

 

22- تهیه برم تیمول بلو

یک گرم پودر برم تیمول را در یک لیتر آب مقطر حل کرده و یک یا دو قطره آمونیک به آن اضافه می کنیم.

 

23- تهیه بلودومتیل

نیم گرم پودر تجاری بلودومتیل را در یک لیتر آب مقطر حل می کنیم.

 

24- تهیه سبز ید

برای رنگ آمیزی بافت های سلولزی در30 ثانیه

یک گرم سبز ید را در100سی سی الکل 70 درجه حل می کنیم.

 

25- تهیه محلول گلوکز%1

یک گرم گلوکز را به مقداری آب اضافه کرده و حجم آن را به100 سی سی می رسانیم.

 

26- تهیه کشت مخمر

یک گرم پودر گلوکز را در 100 سی سی آب حل کرده یک قاشق چایخوری خمیرترش نان به آن اضافه کنید و هم بزنید.این ظرف را به مدت یک ساعت در حرارت37درجه قراردهید.

 

27- تهیه کشت پارامسی

مقداری یونجه را درظرفی خیس کرده(بهتر است یونجه ها رادریک تا دو هفته قبل از آزمایش خیس کرد و در حرارت هوای آزمایشگاه قرارداد.)

 

28- تهیه محلول پپسین

6 گرم پودر پپسین رادر150سی سی آب درون یک بشر کوچک حل می کنیم.

 

29- تهیه معرف بیوره

4 گرم سود را در500 سی سی آب مقطر حل می کنیم سپس3 گرم سولفات مس آبدار به آن اضافه کرده پس از افزودن 5 گرم یدور پتاسیم به محلول 9گرم تارتارات مضاعف سدیم و پتاسیم اضافه کرده و خوب هم زده محلول حاصله آبی رنگ است.در صورت ظاهر شدن رسوب سیاه یاقرمز محلول،خراب است.

 

30- تهیه محلول قرمز کنگو

برای رنگ کردن بافت های سلولزی

یک گرم پودر آن را در 100سی سی آب مقطر حل می کنیم.

 

31- تهیه قرمز خنثی

برای مشاهده واکوئل های درپارامسی

یک گرم پودر آن را با 100 سی سی آب مقطر مخلوط کرده و به هم زده تا محلول یک در صد بوجود بیاید .

 

32- تهیه محلول فیکساتور

برای نگهداری بافت های گیاهی در ان مقدار 150 سی سی الکل 90 درجه را با مقدار 100 سی سی فرمل 5% مخلوط کرده بعد مقدار 50 سی سی گلیسیرین به آن می افزاییم .

 

 33- تهیه محلول سبز متیل

برای رنگ کردن بافت های چوبی گیاهان در مدت 30 ثانیه

یک گرم پودر تجارتی را در 10 سی سی الکل 70 درجه حل کرده و با آب مقطر حجم آن را به 100 سی سی میرسانیم .

 

 34- تهیه محلول بندکیت کیفی

173 گرم سیترات سدیم و 100 گرم کربنانت  سدیم بی اب را در800 سی سی آب مقطر به کمک گرما حل می کنیم . در ظرف دیگری 3/17 گرم سولفات مس متبلور در 100 سی سی آب مقطر حل کرده به تدریح  به محلول سیترات کربنات اضافه می کنیم و حجم محلول را به یک لیتر می رسانیم.

 

35- تهیه فهلینک

برای شناخت گلو کز

34 گرم سولفاد مس متبلور را در مقدار کمی اب مقطر به کمک حرارت حل کرده و حجم ان را به500 سی سی می رسا نیم.

 

36- تهیه فهلینگ

 برای شناخت گلوکز

173 گرم تارتارات سدیم و پتاسیم را (نمک راشل) در کمی آب حل کرده و 100سی سی سود 15% بدان می افزائیم و حجم محلول را به 500 سی سی  می رسانیم.

 

37- تهیه محلول بیسمارک

یک گرم پودر قهوه ای بیسمارک را در100سی سی الکل 80 درجه حل می کنیم.

 

38- تهیه اسید کلریدریک رقیق

اسید کلریدریک 37% را توسط یک استوانه مدرج برداشته داخل بشر حاوی 150 سی سی آب مقطر می ریزیم . این اسید برای آزمایش هضم پروتئین می باشد .

 

39- تهیه محلول جهت شمارش گلبول های قرمز

1/. گرم نمک طعام ، 5/3 گرم سولفات سدیم ، 25/. گرم کلرور جیوه ، حجم آنها را با  آب مقطر به 100 سی سی می رسانیم .

 

40- محلول 30% کلرور کبالت

برای مشاهده اثر روزنه ها

30 گرم بلور کلرور کبالت را با 100 سی سی آب مقطر پس از حل کردن آن را صاف می کنیم .

 

41- تهیه سود رقیق

برای هضم پروتئین ها

4 گرم سود را در مقداری  آب حل کرده و حجم آن را به یک لیتر می رسانیم .

 

42- تهیه معرف تالن (محلول نیترات نقره آمونیاکی)

به 3 سی سی محلول نیترات نقره 3 قطره محلول سود اضافه کنید . رسوب قهوه ای  رنگ  Hg2o  تولید می شود .سپس محلول آمونیاک به آن بیافزایید تا رسوب حل شود .

 

43- تهیه معرف شیف

1/. گرم فوشین در 100 سی سی آب مقطر به این محلول گاز  so2 سولفیت سدیم و کمی  Hcl  اضافه می کنیم .

 

44- تهیه محلول لوکاس

برای تشخیص انواع الکل ها

17گرم کلرید روی بدون آب مذاب شده را در 5/11 میلی لیتر محلول  Hcl  37% حل کرده و به هم زده و بعد در دسیکاتور خشک شده و دیگر بخارات اسید از آن بلند نشود استفاده می کنیم.




ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

آب را در کاغذ به جوش آورید!

 

ابتدا ظرفی کاغذی با ابعاد ذیل بسازید:

سانتی‌متر مکعب.

 

 

 

در این ظرف حدود 200 میلی‌لیتر آب جای می‌گیرد.

 

 

 

این ظرف را روی یک توری سیمی روی سه‌پایه قرار دهید. سپس آب درون آن را با چراغ بونزن به‌جوش آورید.

 

 

 

یک طریقه‌ی جالب از این آزمایش، جوشاندن آب در یک پاکت کاغذی یا یک ظرف یک‌بار مصرف کاغذی است.

 

 

 

آب در تماس با کاغذ، حرارت را از کاغذ گرفته به‌طوری که درجه حرارت کاغذ پایین مانده و مانع از سوختن آن می‌شود.

   

 


یاداوری - در این آزمایش‌ها باید آب را به آهستگی حرارت داد زیرا که قدرت انتقال حرارت کاغذ خیلی ضعیف است.هدایت حرارت توسط کاغذ باعث می‌شود که درجه حرارت آب بالا رفته و بجوشد.

 

 


 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra
مقدمه:فسفر یکی از اعضای نافلز چند ظرفیتی گروه نیتروژن می‌باشد. این عنصر به چندین شکل آلوتروپی در طبیعت یافت شده‌است و یکی از عناصر حیاتی برای زندگی ارگانیسم‌های طبیعی (ترکیب موجودات زنده ) می‌باشد. چندین شکل فسفر وجود دارند که عبارت اند از:فسفر سفید، قرمز، سیاه؛ اگر چه رنگ‌های آن‌ها تا حد زیادی به نظر می‌رسد تفاوت کمی با هم داشته باشد.فسفر سفید یکی از شکل‌های فسفر است که به طور صنعتی تولید می‌شود که در تاریکی می‌تابد.و بی اختیار شعله ئر می‌شود در زمانی که در معرض هوا گیرد و سم مهلکی است.فسفر قرمز می‌تواند به خاطر تغییرات اندک در ساختار شیمیایی اش از رنگ نارنجی تا ارغوانی تغییر داشته باشد. شکل سوم، یعنی فسفر سیاه، که در زیر فشار بالا ساخته می‌شود شبیه به گرافیت بوده و مانند گرافیت توانایی هدایت الکتریکی را دارد.
حضور در آب و فاضلاب:
فسفر در اکثر آبهای طبیعی و پسابها تقریبأ فقط به صورت فسفات وجو دارد. فسفاتها به سه شکل ارتوفسفاتها، پلی فسفاتها، (پیرو – متا و دیگر پلی فسفاتها) یا فسفات متراکم و فسفاتهای آلی در طبیعت وجود دارند که می توانند بصورت محلول، ذرات ریز و درشت یا در بدن موجودات آبزی یافت شوند. اشکال مختلف فسفاتها از منابع متعددی تولید می شوند. میزان کمی از برخی پلی فسفاتها طی فرایند های تصفیه به آب افزوده می شوند. مقادیر بیشتری از این ترکیبات ممکن است هنگام شستشو وارد منابع آب شوند زیرا این مواد از اجزاء اصلی بسیاری از پاک کننده های تجارتی هستند. فسفاتها بطور گسترده ای در تصفیه آب دیگهای بخار بکار می روند. ارتو فسفاتهای مصرفی در کشاورزی تحت عنوان کودهای فسفات می توانند به دنبال شسته شدن خاک در اثر سیلابها و ریزشهای تر ویا ذوب برف وارد آبهای سطحی شوند. فسفاتهای آلی اساسأ به وسیله فرایندهای بیولوژکی تشکیل می شوند. این ترکیبات در اثر ورود فوضولات و باقیمانده مواد غذائی به فاضلاب و همچنین از تبدیل ارتو فسفاتها در فرایند تصفیه بیو لوژیکی و یا توسط آبزیان تولید می شوند.
فسفر برای رشد موجودات زنده ضروری است و می تواند ماده مغزی محدود کننده رشد و تولید مثل آبزیان در یک منبع آبی باشد. در جای که فسفات عنصر محدود کننده رشد است، تخلیه پسابهای خام یا تصفیه شده، زهاب کشاورزی و یا برخی فاضلابهای صنعتی به منبع آبی می توانند موجب رشد فتوسنتزی آبزیان ریز و درشت ناخواسته و مزاحم گردد. به علاوه فسفاتها در رسوبات ته نشین شده و لجن های بیولوژیکی به شکل مواد معدنی قابل ته نشینی و ترکیب با مواد آلی نیز وجود دارند.
 
تعاریف
اندازه گیری فسفر شامل دو مرحله است:
الف) تبدیل گونه های مختلف فسفر به ارتو فسفات محلول
ب) تعیین ارتو فسفات محلول به روش رنگ سنجی. جداسازی اشکال مختلف فسفر به شیوه تجزیه ایی صورت می گیرد.
صاف کردن نمونه از میان غشایی 45/0 میکرون فسفر محلول را از شکل معلق آن جدا می کند ولی تاکنون ثابت نشده که صاف کردن با چنین معانی فسفر معلق و محلول را کاملأ از هم جدا می کند. این کار شیوه ای آسان و مناسب برای جداسازی کلی مواد محلول و معلق است.
صاف کردن با صافی غشائی به علت احتمال بیشتر جداسازی ذرات ریز نسبت به صافی معمولی ترجیح دارد. به منظور افزایش سرعت صاف شدن می توان از صافی پشم شیشه برای مرحله مقدماتی صاف کردن استفاده نمود.
فسفاتهای که بدون انجام مراحل مقدماتی هیدرولیز و یا هضم اکسیدی نمونه به آزمایش های رنگ سنجی پاسخ میدهند، « فسفر واکنشگر» نامیده می شوند. هر چند که بیشتر فسفر واکنشگر از نوع ارتوفسفات است، اما جزء کوچکی از پلی فسفات های موجود در نمونه نیز در حین کار به طور اجتناب ناپذیری هیدرولیز می شود . فسفر واکنشگر به هر دو صورت معلق ومحلول موجود می باشد.
هیدرولیز اسیدی در دمای جوش آب، پلی فسفاتها ی محلول ومعلق ریز را به ارتو فسفاتها ی محلول تبدیل می کند.فرایند هیدرولیز همچنین مقداری فسفات را از ترکیبات آلی آزاد می کند، ولی این مسئله را می توان با انتخاب مناسب قدرت اسیدی و زمان و دمای هیدرولیز به حداقل ممکن کاهش داد. به همین جهت عبارت « فسفر قابل هیدرولیز با اسید» به جای « پلی فسفات » مناسب تر است.
فسفاتهای که تنها به وسیله تجزیه اکسید اسیونی مواد آلی موجود بود ارتو فسفات تبدیل می شود تحت عنوان « فسفر با پیوند آلی» یا « فسفر آلی » خوانده می شود شدت اکسیداسیون لازم برای این تبدیل، به شکل و میزان فسفر آلی موجود بستگی دارد فسفر آلی مانند فسفر واکنشگر وفسفر قابل هیدرولیز اسیدی به هر دو صورت معلق و محلول وجود دارد.
کل فسفر و نیز فسفر محلول و معلق از نظر تجزیه پذیری می توانند به سه شکل شیمیایی به اشاره شده تقسیم شوند: فسفر واکنشگر، فسفر قابل هیدرولیز اسیدی و فسفر آلی. شکل 1 مراحل انجام آزمایش هر یک از اجزاء فسفر را نشان می دهد. اندازه گیری ها معملأ فقط روی نمونه های صاف شده و صاف نشده انجام می شود و فسفر معلق به وسیله اختلاف این در تعیین می گردد.
انتخاب روش
الف- روشهای هضم: چون فسفر ممکن است در ترکیب با مواد آلی باشد، یک مرحله هضم برای اکسیداسیون موثر مواد آلی جهت تبدیل فسفر به شکل ارتوفسفات باید به کار گرفته شود. سه روش هضم در بخش های 3 و 4و 5 مبحث آماده سازی نمونه برای آزمایش فسفر تشریح
 
شده اند. روش اسید پر کلریک وقت گیر درعین حال رقیق است و تنها برای نمونه های پیچیده مثل رسوبات، پیشنهاد می شود.
روش اسید سولفوریک – اسید نیتریک برای بیشتر نمونه ها مناسب است. تا به حال ساده ترین روش، شیوه اکسید اسیون با پرسولفات می باشند. پیشنهاد می شود که این روش ابتدا در مقابل یک یا چندروش هضم توتیر کنترل گشته و پس از کسب کارائی مشخص به کار رود.
پس از هضم، ارتو فسفات آزاد شده به وسیله یکی از روشهای تعیین فسفر اندازه گیری می شود. روش رنگ سنجی نسبت به روش هضم با در نظر گرفتن اثر مزاحمت ها حداقل غلضت قابل تشخیص را تعیین می کند.
ب- روش رنگ سنجی:[/b] سه روش برای اندازه گیری ارتو فسفات شرح داده شده است. انتخاب هر یک از آنها بستگی زیادی به دامنه غلضت ارتو فسفات دارد. روش اسید و انا دومولیبد و فسفر یک برای آزمایشات روزانه در محدوده از 1 تا 20 میلی گرم در لیتر فسفر بهترین است. روش کلرید قلع یا روش اسیداسکوربیک برای محدوده از 01/0 تا 6 میلی گرم در لیتر فسفر مناسب تر می باشند. برای مقادیر پایین تر در حضور عوامل مداخله گری که باید حذف شوند یک مرحله استخراج نیز توصیه می شوند. روش اتوماتیک اسید اسکوربیک نیز وجود دارد.
دقت و صحت: برای کمک به انتخاب روش ، نتایج حاصل از ترکیب روشهای مختلف هضم، هیدر.لیز و رنگ سنجی برای سه نمونه آزمایشگاهی که طرز تهیه آن ها در زیر آمده است در جدول 1 نشان داده شده است
نمونه 1:100mg/l ارتوفسفات (po[sub]4[/sub][sup]3-[/sup]-p) ، mg/l 80 پلی فسفات (هگزا متا فسفات سدیم). mg/l 30 فسفر آلی (اسید آدنیلیک) ، mg/l NH[sub]3[/sub] –N 5/1 ، mg/l No3[sup]-[/sup] -N 5/0 و mg/l CL[sup]-[/sup]400
نمونه 2:mg/l po[sub]4[/sub][sup]3-[/sup] -p 600، mg/l 300 پلی فسفات (هگزا متا فسفات سدیم). mg/l 90 فسفر آلی (اسید آرنیلیک)، mg/l nh[sub]3[/sub] –n 8/0 ، mg/l No3[sup]- [/sup] 0/5 و CL[sup]-[/sup] mg/l 400 .
نمونه 3 : mg/l pou[sup]3-[/sup] -p 00/7 ، mg/l 00/3 پلی فسفات (هگزا متا فسفات سدیم). Mg/l 90 فسفر آلی (اسید آرنیلیک)، mg/l nh[sub]3[/sub] –n 2/0 ، mg/l No3[sup]- [/sup] 0/5 و cl [sup]-[/sup] mg/l 400
 
 
نمونه برداری و نگهداری نمونه ها
در صورتی که قرار باشد شکلهای مختلف فسفر به طور مجزا اندازه گیری شوند.نمونه باید بلافاصله بعد از جمع آوری صاف گردد. سپس در دمای c10- یا کمتر منجمد و محافظت شود. هنگامی که نمونه ها برای مدت طولانی نگهداری می شوند، mg 40 Hgcl[sub]2[/sub] به ازاء هر لیتر
نمونه بخ آناضافه می شود.(احتیاط: Hgcl[sub]2[/sub] یک ماده خطراناک است، به هنگام دور ریختن احتیاط های لازم را در نظر بگیرید).زمانی که قرار است اشکال مختلف فسفر تعیین شوند، نباید از اسید یا کلروفرم بریا حفاظت نمونه استفاده نمود. اگر فقط فسفر کل اندازه گیریی می شود: یک میلی لیتر HCL تهیه کرده (غلیظ ) و به هر لیتر نمونه اضافه کنید و یا بدون هیچ افزودنی منجمد کنید.
نمونه های حاوی غلظت های کم فسفر را بجز در حالت انجماد نباید در بطری های پلاستیکی نگهداری نمود. زیرا صفات می تواند بر دیواره ظرف جذب شود. هم ظروف شیشه ای را می بایست با HCL رقیق و داغ شسته و پس چند باربا آب مقطر آب کشی نمود . هرگز نباید از پاک کننده های تجارتی حاوی صفات برای تمیز کردن شیشه آلاتی که در آزمایش فسفات بکار می رو د استفاده کرد.
آماده سازی نمونه
جهت کسب اطلاعات لازم در ارتباط با انتخاب روش هضم به قسمت های زیر توجه کنید:
1- صاف کردن اولیه
برای تعیین فسفر واکنشگر محلول، فسفر قابل هیدرولیز اسیدی محلول و کل فسفر محلول، نمونه را به کمک صافی عشائی صاف کنید. برای صاف کردن اولیه نمونه هایی که به سختی
 
صاف می شوند می توان ابتدا از صافی پشم شیشه و سپس از صافی غشائی استفاده کرد.
در نمونه هایی که غلضت فسفات آنها کم است مقادیری فسفر می تواند از طریق صافی غشائی به نمونه راه یابد، به همین جهت توصیه می شود صافیهای غشائی قبل از استفاده با خیساندن در آب مقطر شسته شوند، برای شستشوی صافیها می توان از یکی از دو روش زیر کمک گرفت:
الف) خیساندن 50 عدد صافی در 2 لیتر آب مقطر برای مدت 24 ساعت.
ب) خیساندن 50 عدد صافی در 2 لیتر آب مقطر به مدت 1 ساعت . تعویض آب مقطر و خیساندن مجدد به میزان 3 ساعت.
صافیهای غشایی را می توان با چندین حجم 100 میلی لیتری آب مقطر نیز شستشو داد. در این روش جهت اطمینان از شسته شدن کامل صافیها و برای کاهش خطای ناشی از انواع مختلف آنها می بایست از محلول مشاهد کمک گرفت.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

را میتوان از اکسایش سیکلوهگزانول توسط اسید کرومیک تهیه کرد. بدلیل اینکه کرومیک اسید نمی تواند به مدت طولانی پایدار بماند باید آنرا به مقدار لازم و تازه تهیه کرد. برای این کار از مخلوط سدیم بی کرومات يا پتاسیم بی کرومات و اسید سولفوریک استفاده می شود.

 

 

 

روش کار

10 سی سی سولفوریک اسید غلیظ را به 50 سی سی آب سرد در یک ارلن 250 سی سی اضافه کنید. سپس 10 گرم سیکلوهگزانول به آن اضافه کرده و کاملا به هم بزنید. در یک بشر کوچک محلولی از 10.5 (ده و نیم) گرم سدیم دی کرومات دو آبه در 20 سی سی آب تهیه کرده وآنرا به قیف جدا کننده منتقل کنید. دمای محلول اسید و الکل را در حدود 30 درجه سانتیگراد تنظیم کرده و محلول دی کرومات را ضمن به هم زدن قطره قطره همراه به هم زدن شدید به آن اضافه کنید. واکنش گرمازا بوده و دمای مخلوط واکنش به سرعت زیاد خواهد شد. سرعت افزایش معرف را به گونه ای تنظیم کنید که دما از 50 درجه سانتیگراد بالاتر نرود. در صورت افزایش بیش از حد دما، ارلن محتوی مخلوط واکنش را در حمام آب سرد بگذارید و دما را تا حدود 50 درجه سانتیگراد پایین بیاورید. بعد از افزایش تمام دی کرومات، مخلوط واکنش را تا هنگامی به هم بزنید که دیگر افزایش دما مشاهده نشود. پس از آن محتوی ارلن را به مدت 40 دقیقه ضمن به همزدن ملایم در دمای آزمایشگاه به حال خود بگذارید.

مخلوط واکنش را به یک بالن تقطیر 250 سی سی منتقل کرده و حدود 70 سی سی آب به آن اضافه کنید. مبرد را برای تقطیر ساده وصل کرده و با افزایش دو تکه سنگ جوش تقطیر مخلوط را تا به دست آوردن 60 سی سی مایع تقطیر شده ادامه دهید.

 

 

 لایه آبی جمع آوری شده را با (نمک خوراکی) NaCl اشباع نموده (حدود 10 گرم) و لایه آلی (بالایی) که سیکلوهگزانون میباشد را توسط قیف جداکننده جدا کنید. در صورت تمایل به راندمان گیری دقیق، فاز آبی را با کمی اتر و یا دی‌کلرو متان استخراج کرده و پس از تبخیر حلال، باقیمانده را به سیکلوهگزانون قبلی اضافه کنید. سیکلوهگزانون ناخالص حاصل را با کمی منیزیم سولفات انیدر (MgSO4) خشک کنید و سپس آنرا در یک بالن تقطیر کوچک ریخته و تقطیر کنید. مایع جمع آوری شده در محدوده دمایی 155 – 151 درجه سانتیگراد، سیکلوهگزانون خالص میباشد.

 

مکانیسم

 

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

یکی از روشهای تهیه ترکیبات سیر شده آبگیری از الکلها در مجاورت یک اسید معدنی مثل اسید سولفوریک است. مکانیسم این واکنش در سه مرحله صورت میگیرد.

1- انتقال یک پروتون از اسید به الکل و تشکیل الکل پروتونه

2- جدا شدن یک مولکول آب و بوجود آمدن یون کربونیوم

3- خروج یک پروتون از یون کربونیوم و تشکیل آلکن

 

روش کار:

50 گرم سیکلوهگزانول را در یک بالن 250 میلی لیتری دو دهانه که مجهز به یک مبرد برگشتی و یک دماسنج است ریخته و 3 میلی لیتر اسید سولفوریک غلیظ را کم کم و در حال به هم زدن به آن اضافه کنید. آنگاه چند عدد سنگ جوش ریخته و بالن را به مدت نیم ساعت رفلاکس کنید و بگذارید تا محلول خنک شود. (دقت کنید در مدت عمل رفلاکس دما نباید بیش از 90 درجه بشود.)

 

 

حال محصول را در یک قیف جدا کننده ریخته و به آن 12 میلی لیتر محلول اشباع نمک طعام و 10 میلی لیتر محلول کربنات سدیم 10 درصد اضافه میکنیم. (برای خنثی سازی اسید اضافی). محتوی قیف جدا کننده را به شدت به هم بزنید و بعد فاز آبی را دور بریزید و به فاز آلی آب مقطر افزوده خوب به هم بزنید و پس از جدا شدن دو فاز، فاز آبی را دور بریزید و فاز آلی را به یک بشر خشک منتقل کرده و به آن 2 الی 4 گرم کلرید کلسیم اضافه کنید تا آب اضافی محلول آلی را جذب کند. بعد از حدود 20 دقیقه آنرا صاف کنید.

حال محلول را تقطیر ساده کنید و جسمی که در دمای حدود 80 الی 85 جدا میشود سیکلو هگزن میباشد.

 

مکانیسم:

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

سردكننده (مبرد) (Condenser)

وسيله اى است تقريبا شامل دو لوله، كه يك لوله داخلى است و يك لوله خارجى كه اين لوله خارجي لوله داخلى را در بر گرفته و بين جدار خارجى لوله داخلى و جدار داخلى لوله خارجى فاصله اى براى عبور مايع سرد كننده (معمولا آب سرد) وجود دارد.

روش كار به اين صورت است كه آب سرد از يك طرف لوله خارجى وارد و از طرف ديگر خارج ميشود و در اين بين مقدارىاز حرارت بخار كه از يك طرف لوله داخلى وارد شده را ميگيرد و بخار را سرد ميكند و بخار سرد شده به صورت مايع از يكي از دهانه هاى لوله داخلی (بسته به حالت قرار داشتن سرد كننده) بيرون مى‌آيد. از اين وسيله معمولا در عمل رفلاکس و همچنین انواع تقطير استفاده ميشود.

 

 

 

 

سرد كننده بسته به نوع كارى كه لازم است انجام شود انواع مختلفى دارد كه در زير شكل چند نمونه از آن آورده شده است.

 

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

دسيكاتور (Desicator)

ظرف شيشه اي شـبيه قابلمه است داراي دو قسمت: قسمت پايين آن محل قرار دادن ماده نم گير (كلريدكلسيم بي آب، اسيد سولفوريك غليظ، آهك، اكسيد فسفر «V») است و قسمت بالاي آن كه به وسيله صفحه مشبكي از قسمت پايين جدا مي شود، محل قرار دادن بوته يا كپسول است و محتواي ماده اي است كه به منظور خشك كردن (جذب CO2 و H2O موجود در هوا) در دسيكاتور قرار داده مي شود.

طرز كار: هنگام كار كردن با دسيكاتور رعايت نكات زير لازم است:

چون سرپوش دسيكاتور لغزنده است، هنگام جابه جا كردن دسيكاتور، بايد سرپوش آن را با دست، محكم نگهداشت.

لبه سرپوش دسيكاتور را با وازلين يا ماده چرب مخصوص كه سفت تر از وازلين است بايد چرب كرد تا محكم به دسيكاتور بچسبد و هوا نكشد. در ضمن در اثر چسبندگي زياد آن با قسمت بدنه، خطر ليز خوردن و افتادن آن كمتر مي شود.

هنگام گذاشتن سرپوش دسيكاتور بايد لبه آن را به دهانه دسيكاتور نزديك كرد و روي دهانه به طرف جلو فشار داد تا درپوش همه دهانه را بپوشاند. هرگز نبايد مانند قابلمه، سرپوش را گذاشت و برداشت، زيرا به علت چرب بودن محل اتصال سرپوش و بدنه دسيكاتور انجام اين كار دشوار است و ممكن است در اثر بلند كردن سرپوش، بدنه دسيكاتور به همراه آن بلند شود و از درپوش جدا شود و به زمين بيفتد و بشكند.

هنگامي كه بوته داغ در دسيكاتور گذاشته مي شود نبايد سرپوش دسيكاتور را فوري گذاشت. زيرا اگر بوته خيلي داغ باشد، پس از سرد شدن به علت تفاوت فشار بيرون و داخل دسيكاتور برداشتن درِ آن بسيار دشوار است.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

 

ارلن (يا ارلن ماير) یک ظرف مخروطی با گردن نسبتا باریک در حجمهای مختلف است و قسمت بالاي آن باريكتر و اندكي برگشته و قيفي شكل است، بدينوسيله هم مي توان از ريختن مايع  به بيرون جلوگيري كرد و هم مي توان مايع را به داخل آن آسانتر ريخت.

ارلن ممكن است ساده يا مدرج باشد. از نوع مدرج آن براي برداشتن حجم معيني از مايع يا تعيين تقريبي حجم مايع استفاده مي شود اما نوع ساده آن براي استفاده از كارهاي گوناگون مانند گرم كردن مايعات، مخلوط کردن و حتی نگه داری مایعات و یا به عنوان جمع کننده محصول تقطیر در عمل تقطیر و یا جمع کننده مایع خارج شده از قیف جدا کننده در هنگام عمل استخراج نیز استفاده میشود.

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

قیف جدا کننده (Separatory funnel)

وسیله‌ای است که مایعات را بر اساس شاخص چگالی از هم جدا می‌کند مثلا اگر مخلوط یک ماده آلی و آب را که با هم قابل اختلاط نیستند در مخزن این وسیله بریزیم بر حسب چگالی، مواد در داخل این ظرف تفکیک می‌شود و ماده با چگالی بالاتر در زیر قرار میگیرد و وقتی شیر زیر ظرف را باز کنیم مایعی که دارای چگالی بالاتر است و در زیر قرار گرفته، از دستگاه خارج می‌گردد تا اینکه به مرز جدایی مایعات برسد، در چنین حالتی شیر را می‌بندیم و ظرف دوم را در زیر قیف جدا کننده قرار میدهیم و شیر را باز میکنیم و در نهایت قیف جدا کننده با موفقیت دو مایع مخلوط را از هم جدا می‌کند. در شكل زير دو ارلن ماير براى جمع آورى دو مايع آلى و آبى به كار گرفته شده است. معمولا قيف جدا كننده براي عمل استخراج به كار ميرود.

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

دو نوع پیپت وجود دارد (1) پیپت ساده و (2) پیپت مدرج، از پیپت برای برداشتن حجمهای مختلف و نسبتا کم استفاده میشود. 

 

روش کار با پیپت 

بعد از اطمینان از تمیزی پیپت جداره خارجی آن را با کاغذ صافی خشک کنید و آن را با 3 الی 4 میلی لیتر محلول مورد استفاده شستشو دهید. سپس کاملاً خالی کنید. براي پر كردن پیپت، نخست بايد نوک پیپت را در ته محلول قرار داد تا هنگام مكيدن محلول، هوا داخل پیپت نشود. زيرا در اين صورت محلول به سرعت بالا مي آيد و وارد دهان مي شود. وقتي سطح محلول حدود 2 ميلي ليتر از خط نشانه گذشت، بايد دهانه پیپت را با انگشت بست و آن را با ظرف محلول بالا آورد تا هم سطح چشم شود و به طور عمودي نگاهداشت. با كم كردن فشار انگشت، قطره قطره، محلول اضافی را خارج كرد تا سطح زيرين مايع به خط نشانه برسد و در اين وضعيت دوباره با فشار انگشت بر دهانه پیپت مانع خارج شدن مايع شد. سپس بايد نوك پیپت را از محلول خارج نموده و در ظرفي كه محلول در آن بايد ريخته شود قرار داد. براي خالي كردن پیپت، فشار انگشت را بايد كم كرد. هنگام خارج كردن پیپت از ظرف دوم، ظرف را بايد كج كرد و نوك پیپت را در جايي كه محلول نباشد، به جداره ظرف تماس داد. به اين ترتيب قسمتي از مايع كه در نوك پیپت مانده خارج مي شود. براي خارج كردن اين قسمت از مايع نبايد به داخل پیپت فوت كرد. 

 

 

 روش دیگر استفاده از مکنده است که بیشتر در مورد محلولهای خطرناک که مکش از طریق دهان خطرناک است از آن استفاده میشود.

 

 

 

 پیپت مدرج:

 مانند بورت درجه بندي شده است و صفر آن در بالا قرار دارد و بايد آن را مانند بورت روي درجه صفر تنظيم و تا آخر خالي كرد. پیپت مدرج برای برداشتن حجمهای غیر استاندارد مثلا 3 میلی لیتر یا حجمهای ممیز دار مثل دو و نیم و غیره به کار میرود. 

 

 

 

 

 

پیپت حبابدار:

يك پیپت حباب دار در وسط داراي مخزني است كه گنجايش پیپت روي آن ثبت شده است. در بالاي حباب در قسمت باريك يك خط نشانه وجود دارد كه بايد پیپت را تا اين خط نشانه پُر كرد.  پیپت حبابدار برای برداشتن حجمهای استاندارد مثل 1، 2، 5، 10، 25، 50 و ... میلی لیتر به کار میرود. 

در این نوع پیپت بعد از خارج شدن آخرین قطره، 15 ثانیه صبر کنید. بعد از این مدت محلولی که در پی پت باقی میماند، نباید وارد ظرف محلول شود.

 

 

روش استفاده از مکنده پلاستیکی:

 

 

مکنده پلاستیکی دارای 3 کلید است A، S، و E که بعد از نصب پیپت در محل خود بر روی مکنده مطابق شکل بالا برای برداشتن مایع

1-   کلید A را فشرده و حباب لاستیکی را فشار میدهیم تا هوا خارج شود.

2-   پیپت را وارد ظرف محتوی مایع نموده و وقتی سر پیپت به اندازه کافی داخل مایع شد کلید S را به آرامی فشار میدهیم تا بر اثر مکش حباب که در مرحله قبل فشرده و خالی شده مایع وارد پیپت شده و بالا بیاید (دقت کنید وارد مکنده نشود).

3-   بعد از اینکه به اندازه لازم مایع وارد حباب شد پیپت را وارد ظرفی که میخواهیم مایع را داخل آن خالی کنیم نموده و کلید E را میفشاریم تا مایع داخل پیپت تخلیه شود.

 

تمیز کردن پیپت:

بشری را از محلول جوشان پرمنگنات قلیایی پر کنید. پیپت را به داخل محلول فرو ببرید. به وسیله پوآر لاستیکی محلول را داخل پیپت بکشید (برای پر نمودن پی پت حتماً از پوار استفاده کنید و هرگز با دهان مک نزنید). بگذارید تا محلول سرد شود. سپس آن را خالی کنید و پیپت را با آب مقطر بشوئید هرگاه هاله قهوه ای رنگMnO2 روی شیشه ظاهر شود، در این صورت نخست با کلریدریک اسید 1 مولار و سپس با آب مقطر آن را بشویید. برای اطمینان از این که آیا پیپت کاملاً تمیز شده است یا نه باید بعد از خالی کردن آب مقطر موجود در پیپت، هیچگونه سیاهی یا لکه ای در آن دیده نشود. در غیر این صورت باید فرآیند شستشو را دوباره تکرار کنید.

پیپت اتوماتیک یا سمپلر:

در آزمایشگاههای تشخیص طبی و مجهز که آزمایشهای دقیق انجام میشود معمولا از پیپت اتوماتیک استفاده میشود. این نوع پیپتها دو نوع هستند که یا حجم ثابتی را برداشت میکنند و یا قابل تنظیم بوده و حجمهای مختلف را منتقل میکنند. نوک این پیپتها پلاستیکی است و معمولا بعد از مصرف دور انداخته میشود.

 

 

پیپتور (Pipetor):

دستگاه بسیار ساده ای که حاوی یک مخزن مایع و یک پیپت دو راهه است. به طوری که با کشیدن پیستون مایع از یک راه وارد پیپت شده و با فشردن پیستون مایع از راه دیگر خارج میشود. از پیتور برای سرعت عمل و انتقال یک حجم معین از یک مایع بخصوص و معمولا سمی استفاده میشود.

 

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

ساختمان بورت تفاوت چندانی با پیپت ندارد بعبارت دیگر بورت، پیپتی است که در انتهای آن یک شیر وجود دارد و ابتدای آن قدری گشادتر است و مایع را به عوض اینکه از انتها به داخل بکشند از بالا وارد آن میکنند. بورت معمولا برحسب ميلي ليتر درجه بندي شده و هر ميلي ليتر نيز معمولاً خود به ده قسمت برابر تقسيم مي شود.

 

 

روش کار با بورت:

قبل از شروع کار شیر را امتحان کنید. باید به اندازه کافی به آن روغن (معمولا سیلیکون) زده شده باشد تا به خوبی روان باشد و به آسانی بچرخد. بعد شیر را ببندید و مطابق شکل زیر بورت را به کمک گیره به پایه ببندید. مایع را به کمک یک عدد قیف از انتها وارد بورت کنید و سعی کنید تا قدری بالاتر از عدد صفر مایع وارد آن کنید. سپس یک ظرف زیر بورت قرار داده و آهسته شیر را باز کنید تا مایع به آهستگی از بورت خارج شده و خط سطح مایع (قسمت گودی سطح) روی صفر قرار گیرد. حال بورت آماده است و میتوانید حجم های مختلف را با باز کردن شیر آن به ظرفهای مختلف مورد نظر وارد کنید. شير شيشه اي بورت را همواره بايد با انگشتهاي دست چپ گرفت و باز و بسته كرد. برتري اين كار در اين است كه شير به طرف داخل فشرده مي شود و از شُل شدن آن و چكه كردن مايع ازبورت جلوگيري مي كند. درصورتي كه با گرفتن شير بورت با دست راست، شير به تدريج به طرف بيرن كشيده مي شود و در اين صورت احتمال دارد محلول ازبورت چكه كند. معمولا بورت برای آزمایشات حجم سنجی و تیتراسیون استفاده میشود.

 

 

 

 

شکل: روش صحیح خواندن بورت با دو مثال که عدد درست در زیر آن نوشته شده 

 

 

شکل: روش کار با بورت برای افراد چپ دست (شکل راست) و راست دست (شکل چپ)

 

 

تمیز کردن بورت 

بشری را از محلول جوشان پرمنگنات قلیایی پر کنید. بورت را به طور وارونه داخل محلول فرو ببرید. به وسیله پوآر لاستیکی محلول را داخل بورت بکشید. شیربورت را ببندید تا محلول در بورت بماند. بگذارید تا محلول سرد شود. سپس آن را خالی کنید و بورت را با آب مقطر بشوئید هرگاه هاله قهوه ای رنگ MnO2 روی شیشه ظاهر شود، در این صورت نخست با کلریدریک اسید 1 مولار و سپس با آب مقطر آن را بشویید. برای اطمینان از این که آیا بورت کاملاً تمیز شده است یا نه باید بعد از خالی کردن آب مقطر موجود در بورت، هیچگونه سیاهی یا لکه ای در آن دیده نشود. در غیر این صورت باید فرآیند شستشو را دوباره تکرار کنید. 

بعد از تمیز کردن بورت، باید شیر بورت را روغن کاری کرد. بدین منظور نخست واشر لاستیکی و شیر بورت را در بیاورید. شیر بورت را با لایه نازکی از روغن (معمولاً از روغن سیلیکون استفاده می شود) چرب کنید. 

شیر بورت را در جای خود قرار دهید و واشر لاستیکی را وصل کنید و بپیچانید تا تمام سطح آن یکنواخت چرب شود.

 

  

شکل: روش تمیز کردن شیر بورت و روغن کاری آن

 

 

  

شکل: روش تمیز کردن بورت با محلول پاک کننده

 




ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

اسپاتول (كاردك) (Spatul)

ابزار چيني يا فلزي است كه داراي 2 قسمت مي باشد، يكي دسته و ديگري تيغه كه كمي پهنتر است. از اسپاتول براي نرم كردن مواد جامد و برداشتن آن استفاده مي شود. لازم است يادآوري كنيم كه مواد شيميايي را نبايد با دست برداشت. براي برداشتن مواد ابزاري مانند اسپاتول، انواع قاشق هاي چيني و پلاستيكي و يا فلزي را بايد به كار برد.

 




ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

استوانه مدرج  (Graduated Cylinder)

استوانه ای است پایه دار در حجمهای مختلف که از آن میتوان برای برداشت و انتقال حجمهای بزرگتر از پیپت استفاده کرد  لبه آن مانند بشر، برگشتگي شيارمانندي براي خالي كردن محلول دارد. تفاوت درجه بندي آن با بورت و پیپت در اين است كه درجه هاي كوچكتر آن در پايين قرار دارد. (دقت اندازه گیری پیپت وبورت را ندارد).

 

 




ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

بالن ته گرد (Round bottom flask)

بالن تقطیر در حقيقت يك نوع ارلن با ته گرد است و معمولا براي تقطير یا رفلاکس مورد استفاده قرار ميگيرد.

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

بالنی است با گردن بسیار باریک و دراز که بر روی قسمتی از گردن آن خطی وجود دارد. گنجايش بالن حجمي با عددي كه بر روي آن نوشته شده است مشخص مي شود كه حدّ آن همان خط نشانه است. این ظرف برای محلول سازی دقیق و به حجم رساندن محلولها و نیز رقیق سازی آنها مورد استفاده قرار میگیرد. 

 

 

 

 

استفاده از بالن ژوژه برای تهیه محلولهای استاندارد

برای تهیه یک محلول استاندارد باید وزن معینی از جسم را با دقت وزن کرد برای این منظور نخست شیشه ساعت را وزن کنید. جسم موردنظر را در شیشه ساعت (یا شیشه توزین) بریزید و دوباره وزن کنید. تفاوت وزن دو توزین متوالی، نشانگر وزن جسم است.

 

1- هرگاه جسم مورد نظر در حلال زود حل شود:

قیف کوچکی را در دهانه بالن ژوژه بگذارید. به دقت جسم جامد را توسط قیف به بالن ژوژه منتقل کنید. شیشه ساعت (شیشه توزین) را با حلال بشوئید. سپس جداره قیف را با حلال بشوئید و از روی بالن ژوژه بردارید. دقت کنید که تمام حلال مصرفی را در بالن ژوژه بریزد و آن قدر به هم بزنید تا حل شود.

 

2- هرگاه جسم مورد نظر به سختی در حلال حل شود:

در این حالت بهتر است از یک بشر کوچک استفاده شود. جسم جامد را که روی شیشه ساعت توزین کرده اید در بشر بریزید و با مقدار کمی از حلال را به دقت روی شیشه را بشویید تا ماده جامد روی آن باقی نمانده باشد سپس با هم زن شیشه ای تمیزی نمونه را خرد کنید و با مقدار بیشتری از حلال آن را حل و به بالن ژوژه منتقل کنید . سپس تا دو سوم گنجایش بالن ژوژه را با حلال پر کنید، بهم بزنید تا محلول یکنواخت شود.

 

در هر دو حالت، سرانجام آنقدر حلال بیفزائید تا قوس پایینی حلال از خط نشانه 2 سانتی متر فاصله داشته باشد. درب بالن ژوژه را محکم ببندید و بالن ژوژه را چندین بار سر و ته کنید تا محلول یکنواخت شود. درب بالن ژوژه را بردارید. اندکی صبر کنید تا حبابهای هوای حل شده در محلول، خارج شود.

درب بالن ژوژه را بگذارید و 15 دقیقه صبر کنید تا محلول به درجه حرارت آزمایشگاه برسد. سپس قطره قطره حلال بیفزائید تا قوس پایینی محلول به خط نشانهبالن ژوژه مماس شود بار دیگر، در بالن ژوژه را محکم کرده و چندین بار سر و ته کنید تا محلول یکنواخت شود این تنها راه تهیه یک محلول یکنواخت بدون هدر رفتن محلول می باشد. درجه حرارت آزمایشگاه را در مرحله رقیق نمودن نهایی یادداشت کنید. ضریب انبساط آب در حدود0.02%  برای هر درجه سانتیگراد می باشد و بسیاری از حلال ها دارای ضریب بالایی هستند. هرگاه درجه حرارت آزمایشگاه متفاوت از درجه حرارت محلول باشد، بایستی تغییر حجم را تصحیح نمود.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

قیف ساده (Funnel)

 

 

ابزار مخروطي شكل است كه در قسمت پايين آن لوله باريك و بلندي قرار دارد. نوك اين لوله مورب است. از قيف براي انتقال محلول از ظرفي به ظرف ديگر استفاده مي شود (به عنوان مثال براي انتقال محلول به بورت، استوانه مدرج، بالن حجمی، قيف جداکننده (قیف شيردار)، ارلن و… از قيف استفاده مي شود) براي اين كار، محلول موردنظر را نخست در بشـر ريخته سپس به كمك قيف تمـيز به ظرف دلخواه منتقل مي شود.

از قيف براي جدا كردن مايع از جامد نيز مي توان استفاده كرد. اين كار در شيمي تجزيه وزني براي صاف كردن رسوبها از اهميت ويژه اي برخوردار است. براي اين كار نخست بايد قيف راشست و خشك كرد سپس كاغذ صافي متناسب با قيف و با ذره هاي رسوب برگزيد (كاغذ صافي با قيف مناسب است كه پس از قرار دادن در قيف حدود 5/0 تا 5/1 سانتي متر از لبه قيف پايينتر باشد. و زماني متناسب با ذره هاي رسوب است كه آب زير صافي كاملاً زلال باشد.)

براي گذاشتن كاغذ صافي در قيف ابتدا بايد آن را چندين بار تا كرد، به شكل قيف درآورد و در آن گذاشت. براي اين كه كاغذ به قيف بچسبد بايد آن را خيس كرد و با انگشت تميز كاغذ صافي را كاملاً به جداره قيف چسباند. اگر كاغذ صافي كاملاً به قيف نچسبد و حبابهاي هوا بين كاغذ و جداره داخلي قيف بماند عمل صاف كردن كند مي شود.

 

 




ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

قیف بوخنر و ارلن خلاء (ارلن تصفیه) (ارلن تخلیه) (Buchner Funnel & Filter Flask)

 

قیف بوخنر

 قیفی است که داخل آن دارای یک سطح با تعداد زیادی سوراخ کوچک میباشدو از جنس چینی یا شیشه و یا پلی پروپیلن ساخته شده است و برای صاف کردن سریع و همچنین خشک کردن سریع همراه با یک صافی کاغذی و ارلن خلاء به کار میرود.

 

 

 

 

ارلن خلاء

 

یک نوع ارلن است که دارای یک لوله در کنار و نزدیک به نوک آن میباشد که برای خروج هوا (به کمک پمپ مکنده) به کار میرود.

 

 

 

 

روش کار با قیف بوخنر و ارلن خلاء

 

 

دستگاهی مشابه زیر سوار کنید.

 

 

دنباله یک قیف بوخنر (1) را داخل یک چوب پنبه سورخ دار (4) کنید و چوب پنبه را داخل دهانه ارلن (1) نمایید به طوری که از کنار چوب پنبه و دیواره ارلن و یا دیواره دنباله قیف بوخنر و چوب پنبه هیچ گونه هوایی عبور نکند. پس از آن یک شیلنگ را که از یک سر به پمپ مکنده هوا وصل است به خروجی ارلن خلا وصل نمایید (3). سپس یک کاغذ صافی را که کاملا به اندازه کفی دهانه قیف بوخنر بریده اید و توسط ترازوی آزمایشگاه وزن نموده اید داخل قیف نمایید به طوری که به راحتی کف آن قرار گیرد و نه آنقدر بزرگتر از دهانه باشد که لبه های کاغذ از کنار دیواره قیف بالا بایستد و نه آنقدر کوچک باشد که نتواند کف قیف را به گونه ای بپوشاند که تمام سوراخها در زیر کاغذ صافی قرار گیرد. حال اندکی از حلال مناسب (یا مقدار بسیار کمی از محلول شامل رسوب که میخوایید صاف نمایید را روی صافی بریزید تا کاملا به کف قیف بچسبد) و هم اکنون پمپ را روشن کنید و محلول شامل رسوب را به کمک یک همزن شیشه ای به گونه ای داخل قیف بریزید که در یک نقطه در وسط صافی جمع شود. بعد از آن که تمام محلول از زیر قیف خارج شد، میتوانید تپه کوچکی که از رسوبات حاصل شده را با مقدار بسیار کمی از حلال مناسب (که رسوب را تا حد ممکن حل نکند و برعکس ناخالصی ها را حل نماید) بشویید و حال میتواند بسته به میزان لزوم صبر کنید تا بر اثر عبور شدید هوا از داخل رسوبات جمع آوری شده، آن رسوبات به سرعت خشک شود. حال کاغذ صافی را با احتیاط خارج کنید و کاغذ صافی و رسوب روی آنرا وزن کنید و وزن کاغذ صافی خشک که قبلا توزین نموده بودید را از از وزن جدید کم کنید تا وزن رسوب به دست آید.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

میله شیشه ای توپر كه برای مخلوط كردن محلولها ویكنواخت كردن گرمای یك محلول و ریختن مخلوط روی كاغذ صافی به كار می رود. 

میله های همزن از شیشه هایی به قطر 3-5 میلیمتر و به درازای مناسب بریده می شوند هر دو انتهای آنرا بایستی روی چراغ گاز گرفت تا کاملا گرد شود. درازای همزن باید مناسب با اندازه و شکل ظرف مورد نظر باشد، مثلا برای بشر باید حدود 5 سانتی متر بلندتر از لبه بشر باشد. گاهی انتهای میله را مجهز به لوله لاستیکی می کنند و از این برای شستن و جدا کردن رسوب استفاده میکنند. 

 

 

شکل: چند نمونه همزن شیشه ای



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

لوازم اندازه گیری حجمی و مراقبت و تمیز کردن آنها

لوازم حجم سنجی شیشه ای برای تعیین حجم محلولها و یا مایعات به کار می رود برخی از لوازم شیشه ای در کارخانه مدرج شده اند. روی این ظرفهای مدرج، نشانه های ویژه ای دیده می شود گاهی روی این گونه ظرفها علامت TD (مخفف To Deliver) دیده میشود. مانند پیپت یا بورت که حجم محلول یا مایع خارج شده از آن را نشان می دهد. (نه مایع یا محلول موجود در ظرف).

گاهی نیز علامت TC (مخفف To Contain) دیده می شود. TC نشان می دهد که حجم محلول موجود در ظرف برابر مقدار نوشته شده است. (نه حجم خارج شده از آن). باید توجه داشت که به سبب چسبیدن محلول به اطراف ظرف و مرطوب شدن آن، حجم مایع موجود با حجم مایع خارج شده یکسان نیست .

بر روی ظرف های مدرج علاوه بر علامت TC و ظرفیت کل آن معمولا نوشته 20ºC نیز به چشم می خورد. این درجه حرارت نشان می دهد که ظرف مورد استفاده در20ºC درجه بندی شده است.

گنجایش تمام ظروف شیشه ای با تغییر درجه حرارت اندکی تغییر میکند، از این رو حجمی که روی شیشه نوشته شده است تنها در 20ºC درست است.

مقدار تغییر گنجایش دراثر درجه حرارت، به اندازه ظرف و جنس شیشه بستگی دارد. برای نمونه یک بالن ژوژه 100 سی سی از جنس سیلیس در اثر بالا رفتن درجه حرارت از 20 درجه سانتیگراد به 27 درجه سانتیگراد حجم آن تنها دو دهم سی سی افزیش می یابد. شیشه هایی از جنس بور سیلیکات ضریب انبساط حرارتی بسیار کمی دارند.

 

مراقبت و تمیز کردن وسایل شیشه ای مدرج

ظرفهای شیشه ای مدرج، وسایل دقیقی هستند که در جابه جا کردن و تمیز نمودن آنها باید دقت کامل به عمل آورد. هرگز نباید وسایل شیشه ای مدرج را حرارت داد و یا هیچ گونه محلولی را در این گونه شیشه ها به مدت زیادی نگهداری کرد. ظرف را باید خالی کرد و پس از شستن با آب مقطر، آنرا خشک کرد. بلافاصله درببالن ژوژه را بگذارید و دهانه بورت را با پنبه بپوشانید تا در مدت زمانی که از آن استفاده نمیکنید توسط گرد و خاک هوا آلوده نشود. قبل از استفاده از وسایل شیشه ای از تمیزی آنها اطمینان حاصل کنید. ساده ترین راه اطمینان از تمیزی وسایل، مرطوب نمودن آنها به وسیله آب مقطر است. هرگاه بعد از خالی شدن، قطرات آب در دیواره های ظرف جمع شد، در این صورت سطح آن به اندازه کافی برای آزمایشهای کمّی تمیز نیست.

چربی وسایل شیشه ای را می توان با محلول دترژنتها (مایع ظرفشویی) و محلول غلیظ سدیم هیدروکسید (در حدود 10 درصد) تمیز کرد . سپس با آب شیر و سرانجام با آب مقطر بشوئید. هرگاه ظرف مورد نظر پس از شستن با دترژنت، محلول هیدروکسید سدیم و آب کشیدن تمیز نشد در این صورت از محلول سولفوکرومیک و یا از محلول کرومیک اسید استفاده کنید. این محلول ها بسیار خورنده هستند و تمام مواد آلی را از میان می برند. هرگاه تماسی با لباس و یا بدنتان داشته باشد، به شدت می سوزاند. در صورت تماس، فوراً لباس یا بدنتان را با آب زیاد و سدیم بی کربنات شستشو دهید. این محلولها را تنها زیر نظر مربی استفاده کنید. از محلول پرمنگنات قلیایی نیز می توان برای پاک کردن وسایل شیشه ای استفاده کرد. بایستی توجه داشت که از محلول جوشان این پاک کننده استفاده میشود.

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

شیشه قطره چکان (Dropper Bottle)

از این وسیله بیشتر برای اضافه نمودن چند قطره از معرفهای شیمیایی و یا محلولهای غلیظ به مواد و یا محلولهای دیگر استفاده میشود که این وسیله از دو قسمت بطری و سر مخصوص تشکیل شده و برخی از انواع آن تیره رنگ میباشد که برای نگهداری محلولها و معرفهای حساس به نور است و نیز از نظر سر مخصوص هم دارای دو نوع شیشه ای و لاستیکی است که استفاده از نوع تمام شیشه ای آن در آزمایشگاه های شیمی رایج تر است.

توجه داشته باشید که درظروف شیشه ای که دارای در شیشه ای هستند هيچ گاه نبايد محلول سود يا پتاس ريخت، زيرا این نوع مواد، هنگام تبخير و خشك شدن درب ظروف را مسدود مي كنند و جدا كردن آنها بسيار دشوار خواهد بود.



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

قطره چکان ( Dropper)

وسيله اي شيشه اي يا پلاستيكي است كه يك طرف آن داراي حباب لاستيكي قابل ارتجاع و طرف ديگر آن يك ميله شيشه اي (يا پلاستيكي) با نوك بسيار باريك است طول لوله قطره چكان با ارتفاع دهانه ظرف محتواي مايع مورد استفاده متناسب مي باشد و از چند سانتي متر تجاوز نمي كند.

معمولاً از قطره چكان براي ريختن معرفها (فنل فتالئين، تورنسل، هليانتين) و يا برداشتن محلول هايي كه بخار سـمي توليد مي كنند (مانند: اسيد كلريدريك غلیظ، آب برم، آمونياك و…) و يا محلول هايي كه احتمال خطر آنها هنگام ريختن به دست و لباس زياد است (مانند: محلول اسيد سولفوريك غليظ يا اسيد نيتريك غليظ) استفاده مي كنند.

در ظرف هاي قطره چكاني تيره رنگ، معمولاً بايد موادي را ريخت كه در اثر جذب نور تجزيه و يا تغيير مي كنند (مانند پرمنگنات پتاسيم، پراكسيدهيدروژن، اسيدنيتريك غليظ و…)

در ظرف هاي قطره چكاني يا دیگر ظرف هاي دارای درپوش شیشه ای، هيچ گاه نبايد محلول سود يا پتاس ريخت، زيرا این نوع مواد، هنگام تبخير و خشك شدن درِ ظروف را مسدود مي كنند و جدا كردن آنها بسيار دشوار خواهد بود.

طرز كار: هنگام كار كردن با قطره چكان ابتدا با فشار دادن به لاستيك، هواي درون ميله شيشه اي را بايد خالي كرد و آن را به داخل مايع قرار داد. سپس با برداشتن فشار از روي لاستيك، مايع را به طرف ميله شيشه اي كشيد. پس از بالا كشيدن مايع، از مايع داخل آن، براي آزمايش استفاده كرد.

 



ارسال در تاريخ شنبه بیست و دوم مهر 1391 توسط  Zahra

اسلایدر